Melkveehouders met een digitaal meetsysteem voor weidegang hoeven de tijdstippen dat de koeien naar buiten en naar binnen gaan niet bij te houden, dat doet het systeem. En er zijn meer voordelen. ‘We krijgen nu gedetailleerdere informatie over de versgrasopname, dat nemen we mee in de rantsoenberekeningen’, vertelt veehouder Kees Romijn uit Langerak.

Exact 739 uren per koe, verdeeld over 163 dagen. Melkveehouder Kees Romijn uit Langerak laat op zijn smartphone zien hoeveel uren en dagen zijn 110 koeien in 2019 officieel aan weidegang hebben gemaakt. Het is ruim voldoende om in aanmerking te komen voor de weidemelktoeslag van FrieslandCampina. De cijfers zijn afkomstig van het digitale weidegangregistratiesysteem van Lely. Het systeem registreert de tijd dat de koe de weide ingaat (bij Romijn via de robot) en het moment dat ze weer naar binnen komt door de registratiepoort Grazeway R. Via de weidegangrapportage wordt hiermee de beweidingsduur per koe inzichtelijk gemaakt. Deze informatie maakt het mogelijk om het beweidingsmanagement te sturen én om de beweidingsduur per koe aan te tonen. De maatschap van de oud-voorzitter van de LTO-vakgroep Melkveehouderij en zijn vrouw Cora werkt nu twee seizoenen met het systeem, ze zijn er content mee. ‘De ringantenne in de Grazeway R geeft tot op de minuut nauwkeurig aan op welke tijdstippen de koeien hebben geweid.’ Dat is handig, want melkveehouders moeten met ingang van dit jaar de dagelijkse begin- en eindtijd van de weidegang registreren. Romijn hoeft dat niet te doen, omdat het weideregistratiesysteem de tijdstippen waarop de koeien naar buiten en weer binnen gaan, zelf bijhoudt en in de computer zet. ‘Met het aanvankelijke weideborgingssysteem van 120 dagen en 6 uren weiden per dag liepen we vast naarmate de veestapel groter werd. De koeien werden zeer onregelmatig in hun melkingstijden. Dat is niet goed voor de melkproductie, maar ook niet voor de uiergezondheid.’

Grip op versgrasopname

Die problemen zijn dankzij het werken met de slimme weideselectiepoort opgelost. ‘Dit systeem biedt de mogelijkheid om de koeien vrijwillig te laten kiezen en toch te voldoen aan de eisen. Onze beste koeien worden nu om de 6 tot 8 uur gemolken, er zit veel meer regelmaat in’,ervaart Romijn. Het systeem biedt meer voordelen. Zo toont het gegevens over de tijdstippen wanneer de koeien het meeste buiten zijn, welke percelen de dieren smakelijk vinden, welke dieren makkelijk naar buiten gaan en welke dieren hierin wellicht extra getraind moeten worden. ‘Met behulp van deze data kunnen we betere managementbeslissingen over weidegang nemen.’

De registratie geeft Romijn bovendien grip op de versgrasopname van de koeien. ‘Daarover krijgen we nu gedetailleerdere  informatie en die nemen we mee in de rantsoenberekeningen.’ Een ander voordeel is dat de koeien beter traceerbaar zijn. ‘In dit gebied komt er wel eens een koe in de sloot terecht zonder dat ik het in de gaten had. Nu kan ik zien of alle koeien binnen zijn.’ Nog een pre van het systeem vindt Romijn de mogelijkheid om de koeien in groepen te laten weiden: een hoogproductieve groep die minder buiten komt en een laagproductieve groep, die juist meer buiten komt. Romijn maakt hier nog geen gebruik van, maar zegt dit naar de toekomst toe wel serieus te overwegen. Net zoals de mogelijkheid om in etappes te weiden, met een groep die ’s avonds gaat weiden en een groep ’s ochtends.

tekst

Robotbezoek niet onder 3

Op het melkveebedrijf in het Zuid-Hollandse veenweidegebied is beweiden nooit een discussie geweest, ook niet toen er in 2009 twee Lely-melkrobots werden aangeschaft. Romijn vond destijds dat hij vanuit zijn eerdere bestuursfuncties het goede voorbeeld moest geven in zijn bijdrage aan maatschappelijke acceptatie van de melkveesector. Maar anders had hij ook geweid. ‘Ik ben een koeienliefhebber hè.’ Maar de koeienliefhebber ziet ook graag hoge melkproducties: 11.500 kilo per koe per jaar wordt er gemolken. In de wintermaanden bezoeken de inmiddels 120 melkkoeien– hij heeft er uit eigen aanwas net tien bij gekregen – maar liefst 3,6 keer per dag een van de twee robots. Dat moyenne kan hij in het weideseizoen niet op peil houden. ‘In 2019 haalden we 3,1 robotbezoeken per koe per dag in het weideseizoen, lager willen we vanwege het productieverlies niet uitkomen.’ Om én voldoende weide-uren én voldoende robotbezoek te halen, gaan de koeien steeds vroeger in het seizoen naar buiten. Vorig jaar was dat al op 9 april. Ook op de dag zelf stuurt de robot de koeien al vanaf 4 uur ’s ochtends de wei in. De laatste koeien worden uiterlijk om 6.30 uur over het brede betonpad achter de stal de wei ingejaagd. ‘Dan gaat de draad dicht tot koffietijd, zodat de koeien dus hoe dan ook een aantal uren weidegang pakken.’ Vanaf koffietijd druppelen de koeien één voor één weer naar binnen om wat te vreten in de stal. Tot uiterlijk 14.30 uur kunnen de koeien nog op vrijwillige basis naar buiten, hooguit 10 procent van de koeien maakt daar gebruik van. Rond 14.30 uur is het voedertijd en moeten alle koeien binnen zijn. Daar blijven ze tot de robot ze de volgende dag weer naar buiten dirigeert.’

Optimum bereikt

Op 18 september 2019 passeerden de koeien van Romijn de benodigde 720 uren aan weidegang, waardoor hij in aanmerking komt voor de weidepremie. ‘Daarna laten we de koeien wat vrijer in hun keus om naar buiten te gaan.’ Romijn denkt dat met het huidige aantal weide-uren een redelijk optimum is bereikt in het vinden van de modus tussen voldoende weiden, een hoge melkproductie per koe en voldoende robotbezoek.

tekst

Eiwitbenutting verhogen met weidepoort

Digitale meetsystemen maken het mogelijk om de weidetijd van melkkoeien te registreren.
‘Maar je kunt meer met die systemen, alleen gebeurt dat in de praktijk nog weinig’, concludeert Aeres-student Tjakko Knol. Hij interviewde melkveehouders en analyseerde data voor zijn afstudeerscriptie. Een mogelijkheid is om het digitale meetsysteem te koppelen aan de krachtvoergift om de eiwitbenutting te verhogen. ‘Er is namelijk een significant verband tussen weidegang, het eiwitpercentage en het ureumgehalte van de melk.’ Ook levert het systeem extra informatie over de weidegang, bijvoorbeeld op welke momenten van de dag de koeien in de weide lopen. Knol adviseert gebruikers om meer te experimenteren op basis van de data. ‘Omdat het systeem de weidetijd per dag bijhoudt, kun je per bedrijf goed zien welke veranderingen een positief of negatief effect hebben.’

‘Dit verhaal is tot stand gekomen in samenwerking met VeeteeltGRAS’
Fotografie: Els Korsten

Top